Enexis Netbeheer en Liander onderzoeken potentie van dimmen zonneparken

Tijdens pieken op het elektriciteitsnet schroeft men de teruglevercapaciteit van een zonnepark iets terug

ZWOLLE – Netbeheerders Enexis en Liander gaan samen met producenten van groene stroom experimenteren met het dimmen van zonneparken.

Dit zogenaamde curtailen houdt in dat men tijdens pieken op het elektriciteitsnet de teruglevercapaciteit van een zonnepark iets terugschroeft. Met deze maatregel kunnen de netbeheerders in de toekomst naar verwachting meer wind- en zonneparken aansluiten op het net. Ook op plekken waar volgens de geldende normen nu geen ruimte is.

Grote schaal


De energietransitie gaat snel, op steeds meer plaatsen wekt men op grote schaal stroom op met windmolens en zonnepanelen. Het Nederlandse net is hier in het verleden niet voor ontworpen. Daardoor ontstaan knelpunten omdat de capaciteit onvoldoende is. Liander en Enexis Netbeheer willen alle producenten van groene stroom ruimte op het net geven. Daarvoor breiden zij de elektriciteitsnetten de komende jaren voor honderden miljoenen euro’s uit. Daarnaast werken de netbeheerders aan diverse innovaties en slimme oplossingen om het net efficiënter te gebruiken. En meer producenten aan te sluiten. Liander en Enexis Netbeheer doen deze zomer samen met producenten van zonnestroom proeven met Distributed Energy Resource-sturing. Dit is DER-sturing, een vorm van curtailment die onder andere in Duitsland en België al veelvuldig wordt toegepast. 

Efficiënter gebruik van het elektriciteitsnet

Op dit moment is het uitgangspunt dat producenten van duurzame energie ook tijdens een piek in de opwek al hun energie kunnen terugleveren aan het net. De hoogste pieken, op erg zonnige en/of winderige dagen, treden doorgaans slechts een handvol keren per jaar op. Dat betekent dat de capaciteit van het elektriciteitsnet gedurende de rest van het jaar niet volledig wordt gebruikt.

Met DER-sturing worden deze hoogste pieken afgetopt door de productie van de opwekinstallaties te dimmen. Hierdoor kan men het elektriciteitsnet veel efficiënter gebruiken. Door enkele procenten van de jaarlijkse energieproductie op te offeren, kan er naar verwachting tot 30% meer capaciteit aan duurzame opwekinstallaties worden aangesloten. Zowel Enexis Netbeheer als Liander gaan in verschillende pilots deze potentie in de praktijk toetsen. In de tussentijd gaan beide netbeheerders uiteraard ook door met het verzwaren van het elektriciteitsnet.

Pilot Enexis Netbeheer

Enexis Netbeheer is met Groenleven, ontwikkelaar van zonneparken, overeengekomen om gedurende de pilotperiode van vier maanden maximaal 140MWh te curtailen bij zonnepark Woldjerspoor in Groningen. Dat komt overeen met het inperken van minder dan 2% van de jaarlijkse energieproductie van het park. Het doel van de pilot is om de potentie van curtailment aan te tonen en om de technische randvoorwaarden te formuleren. De pilot loop van 1 juli tot en met 1 oktober 2020.

Han Slootweg, directeur netwerkstrategie bij Enexis Netbeheer: “Dit is voor ons een erg interessante pilot. We investeren volop in netuitbreidingen, maar het grote voordeel van curtailment is dat het extra mogelijkheden schept op het bestaande net. Die zijn snel beschikbaar, terwijl uitbreiding van de netcapaciteit zomaar een aantal jaren doorlooptijd kan kosten. Curtailment helpt ons om snel weer zonneparken aan te sluiten op plekken waar het net nu vol is en om de energietransitie betaalbaar te houden.”
Voor meer informatie over de curtailmentpilot van Enexis Netbeheer, zie deze animatie.

Pilot Liander

Liander test de DER-regeling deze zomer bij twee grote zonnedaken. Een productie-installatie op een bedrijfsdak met 2 MVA aan zonnepanelen bij Nijmegen en een zonnedak van 600kW van een veehouder in Friesland. Liander test bij beide de technische werking en doet zo inzicht op hoe een netbeheerder veilig meer ruimte kan maken voor opwek zonder veel af te regelen bij één klant.Lineke Goorix, programmamanager Vraag & Aanbod: “De energietransitie confronteert Nederland met nieuwe vraagstukken, Liander werkt aan nieuwe oplossingen. In eerste instantie om wind- en zonneparken sneller op het elektriciteitsnetwerk aan te sluiten en van transportvermogen te voorzien.”

“Daarnaast kijken we verder vooruit en onderzoeken we of deze oplossingen in de toekomst inzetbaar zijn als alternatief voor netverzwaring. Wij hopen voor dit idee draagvlak te vinden bij onze klanten, de wetgever en de ACM omdat de potentie groot is. Overigens is de DER-regeling een mooie aanvulling op de innovatie die we vorige week introduceerden: dynamisch terugleveren. Hiermee gaan we rond knelpunten in ons net een kwart van de wind- en zonneparken op de wachtlijst tegen voorwaarden aanbieden om hun groene stroom terug te leveren.”